Beschrijving
Kavel beschrijving
SCHOOL HISPANO-FLAMENCA
EERSTE TIJDELIJKE VAN DE ACHTTIEND EE DWAAK 17e EEUW
DE HUISMAAL: HARS LEVENSWENS
- Compositie gesloten, bijna cirkelvormig
- Olieverf op koperen blad
- 70 × 66 cm
- 92 × 86 cm met lijst
• School: Hispano-flamenca
• Voorgestelde cronologie: Eerste derde van de 17e eeuw, circa 1610–1630
• Titel: De Heilige Maaltijd
• Catalogus ondertitel: Compositie gesloten, bijna cirkelvormig
• Techniek: Olieverf op koperen blad
• Afmetingen van het vel: 70 × 66 cm
• Totale afmetingen met lijst: 92 × 86 cm
• Iconografie: De Inrichting van het Avondmaal
• Lijst: Donker hout, gebeiteld, gemodelleerd en gekanaald, historicistische smaak, na de schilderkunst.
(Persoonlijk advies) - Inlijsten in een Barokke lijst of in de stijl van die tijd.
[Het werk zal professioneel op maat worden ingepakt, met extra bescherming, dubbele doos en verzegelde verzending.]
Belangrijke religieuze compositie van devotionele aard, uitgevoerd op een koperen blad met een uitzonderlijk breed formaat.
Het werk stelt het Avondmaal voor vanuit een compositieve oplossing die zeer ongewoon is: ver van het traditionele, liggende, frontale en narratieve model, groeperen de apostelen zich rondom Christus en vormen een compacte, gesloten kern met bijna cirkelvormige ontwikkeling.
De scène bouwt zich niet op als een opeenvolging van figuren die voor een tafel staan, maar als een intense en geconcentreerde bijeenkomst. De lichamen, blikken en gebaren verstrengelen zich met elkaar, waardoor een centripetale beweging ontstaat die voortdurend naar Christus, het brood en de kelk leidt.
Deze organisatorische compositie, samen met het bijna vierkante formaat van het blad, geeft het werk een bijzonder unieke persoonlijkheid.
De Heilige Maaltijd wordt hier een intieme, theatrale en spirituele scène, bedoeld om van nabij te worden bekeken en niet alleen gelezen als een narratieve episode.
1. DE HEILIGE MAALTIJD ALS GELEIDE COMpositie
De compositie draait om een tafel met beperkter formaat, in het midden van de groep apostelen geplaatst. Christus lijkt iets uit het geometrische midden verschoven, maar neemt duidelijk het spirituele centrum van de scène in beslag.
Zijn opgeheven gezicht, de blik omhoog, het zegenende gebaar en de aanwezigheid van brood en kelk geven het moment aan als een voorstelling van de Inrichting van de Eucharistie. De groep discipelen reageert met gebaren van verrassing, ingetogenheid, debat en eerbiedige aandacht.
De keuze voor een gesloten compositie creëert een uitzonderlijk gevoel van nabijheid. De toeschouwer lijkt binnen de ruimte van de bijeenkomst te staan, heel dicht bij de apostelen, bijna onderdeel van de menselijke kring die Christus omringt.
De figuren worden niet gerangschikt in rigide orde. Ze overlappen elkaar, buigen, keren elkaar toe en duiken in de schaduw van de achtergrond. Deze menselijke dichtheid verhoogt de emotionele intensiteit van de scène en doorbreekt de ceremoniële kilte van andere Heilige Maaltijden.
Het schilderij krijgt hierdoor een iconografische waarde die bijzonder aantrekkelijk is: het stelt niet alleen de laatste maaltijd van Christus met Zijn discipelen voor, maar een gemeenschap die samenkomt rond het eucharistische mysterie.
2. ICONOGRAFIE: DE INSTELLING VAN DE EUCHARISTIE
Het werk legt de nadruk op de Inrichting van de Eucharistie meer dan op de aankondiging van verraad.
Christus houdt het brood terwijl Hij zegent, en de kelk bevindt zich duidelijk op tafel. Beide elementen vormen de kern van het sacramentele van de compositie en verwijzen rechtstreeks naar de katholieke leer van de transsubstantiatie.
Links is een schouw of bijzettafel met een open boek en twee aangestoken kaarsen te zien. Dit detail heeft een opvallende symbolische betekenis: visueel transformeert het interieur van de Maaltijd in een anticipatie van het christelijke altaar.
Het open boek kan verband houden met liturgische of evangeliële lectuur, terwijl de kaarsen de rituele aanwezigheid en de solemniteit van de mis oproepen. De tafel van de Maaltijd wordt daarmee gepresenteerd als een directe voorganger van het eucharistisch altaar.
Onder de tafel is een kleine hond te onderscheiden, detail uit Italiaanse en Vlaamse traditie die een noot van alledaagsheid en menselijkheid introduceert. Dit hulpmiddel, veelvoorkomend in Europese religieuze schilderkunst, brengt het heilige episode dichter bij een beleefde, huiselijke en herkenbare scène.
3. COMPOSITIE, TEATRALITEIT EN RUIMTE
Het grote diagonale gordijn dat de bovenkant van de compositie doorkruist, fungeert als een van de expressieve elementen van het werk. Zijn onzekere val kaderde het centrum van de Maaltijd, creëert diepte en levert een theaterlijkheid die eigen is aan Venetiaanse en barokke talen.
De kolommen, bogen en de achtergrondarchitectuur plaatsen de scène in een monumentale binnenruimte. Het gaat niet om een eenvoudige huiselijke kamer, maar om een ruimte die is opgebouwd om de solemniteit en sacramentaliteit van het voorval te versterken.
Het licht verschijnt geconcentreerd op specifieke punten: het gezicht van Christus, de witte tafelkleed, de kelk, enkele tinten en de flikkeringen van de kaarsen. De overige ruimte blijft ondergedompeld in een warme schemering, beheerst door aarde-, oker-, diepgroene, zwarte en gedempte rode tinten.
Deze terughoudende lichtwerking maakt het mogelijk om geleidelijk de gezichten, de plooiingen van de mantels en de handen van de apostelen te modelleren. De donkere atmosfeer belemmert de interpretatie van de scène niet; integendeel, het versterkt de spirituele waarde van de verlichte elementen.
4. STIJL, SCHOOL EN ARTISTIEKE CONTEXT
Het werk bevindt zich logisch in een Hispano-Flamenca-omgeving uit het eerste derde van de zeventiende eeuw, waarin Venetiaanse, Vlaamse en contrareformistische referenties samenkomen.
De klassieke architectuur, de drama van het gordijn, de theaterisering van de ruimte en de rijkdom van de figuren maken het mogelijk echo’s van de Venetiaanse schilderkunst laat ontstaan. De compositie dialogueert vooral met formules verspreid door de traditie van Tintoretto en Bassano, gekenmerkt door diepe interieurs, monumentale scènes en religieuze taferelen met sterke narratieve intensiteit.
De hoofden van de apostelen, met donkere baarden, brede voorhoofden en individuele expressies, naderen reeksen van Vlaamse oorsprong. De mantels, behandeld met zware plooivorming en lichtcontrasten, geven volume en een sterke fysieke aanwezigheid.
Aan deze Europese referenties wordt een strengheid toegevoegd die volledig compatibel is met de religieuze gevoeligheid van Spanje in de contrareformatie. De schilderkunst vermijdt overdreven anekdotiek en concentraait zijn energie op het eucharistische mysterie, de solemniteit van Christus-gezicht en de menselijke reactie van de discipelen.
De classificatie als Escuela Hispano-Flamenca maakt het mogelijk om deze samensmelting van talen nauwkeurig vast te leggen: een devotioneel werk van katholieke oorsprong, opgebouwd uit Europese modellen en aangepast aan een gevoel dat eigen is aan de Spaanse barok.
5. HET DRAGER: OLIE OP KOPER
Het werk is uitgevoerd op een koperen blad van 70 × 66 cm, een formaat dat opmerkelijk is binnen deze techniek.
Koper was een dragermateriaal dat werd gewaardeerd om zijn stabiliteit, zijn gladde oppervlak en capaciteit om glazuren, fijne details, helderheid en diepkleurlagen te ontvangen. Het gebruik van een blad van dit formaat bracht aanzienlijke technische, materiële en economische moeilijkheden met zich mee.
De formaat van het doek verhoogt aanzienlijk de interesse van het stuk. Grotere koperen platen komen minder vaak voor dan de kleine devotionele tabellen, portretten of traditionele kabinet scènes die met deze techniek geassocieerd zijn.
De achterkant behoudt een oude metalen patina, met donkere oxidatie, kleurvariaties en gebieden van verdigris die verenigbaar zijn met de natuurlijke veroudering van koper. Deze sporen geven de hele samenstelling een sterke historische aanwezigheid.
Het blad wordt gestabiliseerd door een achterliggende houten spieraam, waarschijnlijk onderdeel van een latere conserveringsinterventie. Zijn functie is om de structuur te versterken, de vlakheid van metaal te bevorderen en mogelijke krommingen of beweging te reduceren.
In de foto’s is geen leesbaar smeltermerk te zien. Een toekomstige technische herziening, wanneer het lijst wordt verwijderd onder professionele supervisie, zou meer informatie kunnen opleveren over de kopervoorbereiding, het imprimatie-systeem en een mogelijke oorsprong van het blad.
6. STAAT VAN BEHOUD
Het werk vertoont ouderdomskenmerken die passen bij een historisch schilderij: vergeling van vernis, oppervlaktesonregelmatigheden, lokale slijtage, kleine materiaallossingen en minder duidelijke zones, vooral zichtbaar in het bovenste gordijn en op sommige architectuursecties op de achtergrond.
Deze veranderingen schaden de compositorische kracht van het stuk niet. Christus, de apostelen, de kelk, het verlichte tafelkleed en de grote plooien van de gewaden houden een duidelijke interpretatie en een zeer expressieve visuele aanwezigheid.
Het schilderoppervlak lijkt lange tijd beschermd te zijn gebleven tijdens de montage, wat heeft bijgedragen aan het behoud van de hoofdstructuur van de scène en de diepte van de cromatische massen.
Een beoordeling door een gespecialiseerde restaurator wordt aangeraden voordat enige interventie plaatsvindt. Een voorzichtige reiniging en een gerichte stabilisatie kunnen de leesbaarheid van bepaalde zones die momenteel door de oppervlakkige veroudering zijn bedekt, verbeteren.
7. HET GOUD: HET FRAMERING
Het werk wordt gepresenteerd in een donkere houten, ebonisierte en gemodelleerde lijst, met gegroefde reliëf en een gouden interieurrand.
Zijn historicistische taal, waarschijnlijk na de schilderkunst dat, past bijzonder goed bij de cromatische strengheid en de devotionele kracht van de compositie. De lijst vergroot visueel de aanwezigheid van het werk en biedt een plechtige, monumentale en zeer aantrekkelijke presentatie voor een interieur van een collectie.
De lijst wordt uitsluitend als gebaar of cadeau geleverd. Er worden geen klachten geaccepteerd met betrekking tot de staat, ouderdom, brosheid, tekortkomingen, wijzigingen, stabiliteit, bevestigingen, vergoldingen, polychromie of decoratieve geschiktheid.
8. VERKOOPWAARDIGHEID VOOR VERZAMELAARS
Het huidige werk bevat verschillende elementen van speciaal belang voor de verzamelaar van religieuze schilderkunst uit de Hoge Eeuw:
• Heilige Maaltijd met gesloten en bijna cirkelvormige compositie, ongebruikelijk vergeleken met horizontale traditionele modellen
• Duidelijke en contrareformistische iconografie
• Belangrijk koperen blad van 70 × 66 cm
• Scène met opmerkelijke devotionele en theatrale intensiteit
• Convergentie van Venetiaanse, Vlaamse en Spaanse invloeden
• Bijna vierkant formaat, bijzonder onderscheidend binnen deze iconografie
• Achterpaneel voor conservatieve stabilisatie
• Historistische lijst met sobere en monumentale aanwezigheid
De uniciteit van het werk ligt in de vereniging tussen ondersteuning, schaal, iconografie en compositorische organisatie. De Heilige Maaltijd verschijnt hier opnieuw geïnterpreteerd als een intime, geconcentreerde en bijna cirkelvormige bijeenkomst, waarin de Eucharistie het absolute middelpunt van de visuele ervaring wordt.
Een schilderij dat bijzonder aantrekkelijk is voor verzamelaars van religieuze schilderkunst uit de zeventiende eeuw, devotionele Hispano-Flamenca-kunst, koperen platen van grote formaat, eucharistische iconografie en werken met een sterke museale aanwezigheid.
Het werk zal professioneel op maat worden ingepakt, met extra bescherming, dubbele doos en verzegelde verzending.
De internationale verzending vindt plaats vanuit een gespecialiseerd logistiek centrum. De voorbereiding en distributie vinden doorgaans plaats binnen een termijn van ongeveer drie werkdagen na bevestiging van betaling.
Eventuele extra verzendkosten voor bestemmingen met hogere tarief binnen de Europese Unie, eilandgebieden, afgelegen zones of niet-lidstaten moeten door de koper worden gedragen.
Hét online veilinghuis voor jou!
Catawiki is het meest bezochte online platform in Europa voor bijzondere objecten geselecteerd door experts, en biedt wekelijks meer dan 75.000 objecten aan voor de veiling. Het is onze missie om onze klanten een spannende en probleemloze ervaring te bieden bij het kopen en verkopen van bijzondere, moeilijk te vinden objecten.
Waarom Catawiki?
Ga nu naar de website van Catawiki om mee te bieden op dit item
...
...
...
...
...
...
...
...
...
...
...
...
Bezorgt in heel Nederland
0x bekeken
0x bewaard
Sinds 8 aug '26
Advertentienummer: a1529546204
Populaire zoektermen
Kunst | Schilderijen | Klassiekrien poortvliet schilderijenjopie huisman schilderijenoude schilderijenantieke schilderijenschilderijen te koopindonesische schilderijentoon hermans schilderijenolieverf schilderijenhokken schilderijenantiek en kunstwinterlandschap schilderijenrien poortvliet schilderijenschilderijen met jachttafereelvolkswagen syncro in Volkswagenklinkers 20x10 in Tegels en Klinkers50 50 deal in Peugeotgratis af te halen! in Bielzen en Bordersdwergpoedels in Honden | Chihuahua's en Gezelschapshondenjoyk pop in Verpleegmiddelenbreien met breiringen in Breien en Hakenmini in Minibikes, Midibikes en Pitbikesbns in Luidsprekerslamp meisjeskamer in Kinderkamer | Inrichting en Decoratie