Tornister

Een tornister was de officiële rugzak van de Zwitserse of Duitse infanterie (Heer) tijdens de Eerste en Tweede Wereldoorlog. Het werd voornamelijk gebruikt voor het opslaan en vervoeren van de persoonlijke uitrusting en reserveonderdelen van een soldaat zoals reservekleding, persoonlijke bezittingen, toiletartikelen en de uitrusting waaronder een grote jas, de Zeltbahn (tentzeil) en rantsoenen. De tornister werd meestal niet tijdens gevechten gedragen. Het werd achtergelaten bij de bevoorradingskolonne, in voertuigen of in een depot achter de frontlinie.

De stempels in deze authentieke Zwitserse militaire tornisters geeft informatie over de herkomst en het gebruik. Deze ‘rugzak’ komt uit het Zwitsers Leger. Zwitsers militair materiaal uit de 20e eeuw staat bekend om zijn uitzonderlijke kwaliteit en duurzaamheid. De tekst luidt "KMV - IMG PRIVAT - PRIVÉ". KMV / IMG: Dit staat voor de Kriegsmaterialverwaltung (Duits) of Intendance du matériel de guerre (Frans). Dit was de overheidsinstantie die verantwoordelijk was voor het beheer van oorlogsmateriaal. PRIVAT / PRIVÉ betekent dat het item officieel uit de militaire inventaris is gehaald en vrijgegeven voor privégebruik. Vaak mochten Zwitserse soldaten na hun diensttijd bepaalde uitrustingsstukken kopen of houden, waarna deze stempel werd geplaatst zodat men kon aantonen dat de tas niet gestolen was van het leger maar "gedemilitariseerd".
Materiaal en Type. Op de foto’s zie je bruin haar. Dit bevestigt dat het om een zogenaamde "Haaraffe" gaat (letterlijk: haaraap). De buitenflap is bekleed met koeienhuid (met het haar er nog op). Dit werd gedaan omdat het haar van nature waterafstotend is, waardoor de inhoud van de tas droog bleef tijdens regen. Binnenkant: De binnenzijde is gevoerd met een stevig canvas (linnen), zie foto.

Datering. Hoewel de exacte datum op deze foto niet zichtbaar is (meestal staat er een jaartal in het leer van de schouderbanden of op een ander deel van de canvas binnenzijde), werd dit specifieke model met deze stempels veelvuldig gebruikt tussen 1900 en 1950.

Populair bij verzamelaars en liefhebbers van vintage outdoor-spullen vanwege het onverwoestbare karakter.
In een van de twee tornisters (1945) staat “W. Kauer – SELLAIO – Lugano”, een lokale Ticinese ambachtelijke leerbewerker/ zadelmaker/ tassenmaker/ riemenmaker uit Lugano. SELLAIO is Italiaans voor een leerbewerker. In Lugano (Italiaanstalig Zwitserland) is SELLAIO een standaard beroepsaanduiding. Waarschijnlijk actief tussen 1930–1970, toen veel militaire en civiele leren uitrusting nog lokaal werd gemaakt. Zwitserland had tot in de jaren ’60–’70 een sterk gedecentraliseerd systeem van militaire en civiele uitrusting. Stempel met naam en beroep en stad is typisch voor kleine ateliers die voor overheid, leger of lokale verenigingen produceerden.

In de andere staat ook een klassieke Zwitserse zadelmakers‑stempel. De naam FRIED WYSS – Sattler was een van de Zwitserse lederbewerkers die tussen ca. 1900–1970 werkten voor leger, jachtverenigingen, bergsport en civiele uitrusting. Wyss is een typisch Berns/Zwitserse familienaam, maar ambachtslieden met die naam kwamen in heel Zwitserland voor.

37 x 39 x 13 en 38 x 38 x 12. Beide in zeer goede staat. Bieden vanaf € 75 per stuk.