Verzilverd Militaria Lepeltje Embleem Koninklijke Marechaussee
(emaille)
Keurmerk S DVH 90

De Koninklijke Marechaussee (KMar) is een Nederlands krijgsmachtdeel naast de Koninklijke Marine (KM), de Koninklijke Landmacht (KL) en de Koninklijke Luchtmacht (KLu). De Koninklijke Marechaussee is een gendarmerie, een militaire dienst die politietaken uitvoert.
Sinds 2025 zijn deze krijgsmachtdelen geen zelfstandige organisaties meer. Alle operationele eenheden van de KM, KL en KLu zijn georganiseerd in drie respectievelijke operationele commando's (OPCO's). Dit zijn de Commando’s Land-, Lucht/ Ruimte- en Zeestrijdkrachten (CLAS, CLRS en CZSK). Deze staan als onderdeel van het ministerie van Defensie direct onder de Commandant der Strijdkrachten (CDS).
In verband met de specifieke (politie)taak van de KMar staat deze echter direct onder de secretaris-generaal van het ministerie van Defensie; uitgezonderd wanneer de KMar in het buitenland wordt ingezet voor andere taken dan de politietaak t.a.v. militairen. Het Commando Koninklijke marechaussee (CKMar) voert politietaken uit op grond van de Politiewet (PW) 2012. De taken worden zowel nationaal als internationaal en tijdens missies uitgevoerd. Daarnaast levert het CKMar dus capaciteit aan de Commandant der Strijdkrachten bij deelname aan (militaire) missies waarbij het CKMar andere taken uitvoert dan die in de PW zijn opgedragen.